USMON AZIM

USMON AZIM (taxallusi; asl ismsharifi Azimov Usmon) (1950.13.8, Boysun tumani) — Oʻzbekiston xalq shoiri (2000), dramaturg. Toshkent un-tining jurnalistika ftini tugatgan (1972). Respublika radiosida muharrir, katta muharrir va bosh muharrir oʻrinbosari (1976—89), Oʻzbekiston Yozuvchilar uyushmasi Toshkent viloyat boʻlimida masʼul kotib (1989 — 90). Oʻzbekiston Respublikasi Prezidenta devonida sektor mudiri, yetakchi konsultant, Prezidentning Davlat maslahatchisi (1991 —94). 2003-y. dan Oʻzbek milliy akademik drama teatrida adabiy emakdosh.

Ilk kitobi — «Insonni tushunish» (1979). Shundan soʻng shoirning «Holat» (1979), «Oqibat» (1980), «Koʻzgu» (1983), «Surat parchalari» (1985), «Dare» (1985), «Ikkinchi aprel» (1987), «Baxshiyona» (1989), «Faroyib ajdarho» (1990), «Uygʻonish azobi» (1991), «Fycca» (1994), «Uzun tun» (1994), «Bor ekanda, yoʻq ekan» (1995), «Saylanma» (1995), «Kuz» (2001) kabi sheʼriy va «Jodu» (2003) nasriy toʻplamlari nashr etilgan.

Usmon Azim oʻzbek sheʼriyatining ufqini kengaytirib, nasriy sheʼrlardan barmoq vaznigacha boʻlgan turli vaznlarda ijod qiladi. Dastlabki sheʼrlarida insonning davr va jamiyat hayotidagi oʻrnini tushunishga, davrning ogʻriqli masalalariga eʼtibor qaratdi va shu jarayonda minbar sheʼriyati unsurlaridan foydalandi. Keyinchalik, shoir ijodida voqelikni falsafiyistioraviy obrazlar orqali idrok va tasvir etish maxrrati kuchayib bordi. 80-y. lar ijodida koʻzga tashlangan baxshiyona ruh sheʼriyatda yangi bir yoʻnalish yaratilishiga turtki boʻldi. 90-y. larga kelib, uning ijodida keskin oʻzgarish yuz berdi va sheʼrlarida sufiyona kayfiyat aks etdi.

Usmon Azim «Baxtli boʻlaylik», «Hujjatli film uchun syujet», «Bahodir va Malika» singari radiopyesalar yozgan. U ana shu tajribadan foydalanib, 90-y. larda dramaturgiya bilan jiddiy shugʻullandi va «Bir kddam yoʻl», «Kunduzsiz kechalar», «Bozor» (1997), «Alpomishning qaytishi» (1998), «Jazava» (2000), «Vaxt qushi» (2002), «Oʻtgan zamon hangomalari» (2003) pyesalarini yezdi. Bu pyesalarning aksari Oʻzbek milliy akademik drama teatrida sahnalashtirilgan. Usmon Azim bu pyesalarda sahna qonuniyatlarini yaxshi his etuvchi, dramaturg sifatida namoyon boʻldi. Ayni paytda u ham tarixiy, ham psixologik dramalar, ham ogʻzaki va yozma adabiyot namunalari asosida zamonaviy sahna asarlarini yarata olish isteʼdodini namoyish etdi. Usmon Azim, shuningdek, kinodramaturgiyada ham qalam tebratib, «Alisher Navoiy» kinoqissasi (1990), «Alpomish» kinodostoni (1997), «Sevgi» (1998, shu nomli hikoya asosida) va 2 seriyali «Alpomish» (2000) filmlarining ssenariysiga mualliflik qilgan. Pol Elyuar, V. Vatsiyetis, H. Dogʻlarja, A. Voznesenskiy, Yu. Marsinkyavichyus va b. shoirlarning asarlarini oʻzbek tiliga tarjima qilgan. Sheʼrlari ingliz, fransuz, nemis, polyak, makedon, turk, rus, gruzin, eston, litva, tojik, qozoq va kirgiz tillarida nashr etilgan. Koʻplab sheʼrlariga musiqa bastalangan.

Usmon Azim xalklar doʻstligi va vatanparvarlik gʻoyalari bilan yoʻgʻrilgan sheʼrlari uchun Gruziyaning Mayakovskiy nomidagi Davlat mukofotiga sazovor boʻlgan (1982). «Doʻstlik» ordeni (1998) bilan mukofotlangan.


Lotin alifbosida maqola: USMON AZIM haqida to'liq ma'lumot kategoriyasi: U harfi fikringiz bo'lsa izohda qoldiring va do'stlaringiz bilan ulashing biz bundan minatdor bo'lamiz bizni kuzatishni davom eting (u kim, bu nima, qanaqa ?, tushunchasi, degan savolarga javob topishingiz mumkin)



TOSHKENT
FRANSIYA
XITOY
ALISHER NAVOIY
TOJIKISTON


Добавить комментарий

Категории
Популярные тексты